საწარმოს 2021 წლის საანგარიშო პერიოდში გაფორმებული აქვს სადაზღვევო კომპანიასთან ხელშეკრულება. კერძოდ, სადაზღვევო კომპანია პერიოდულად ახორციელებს საწარმოს თანამშრომლებზე დამდგარი (ჯანმრთელობა და სხვა) ზიანის ანაზღაურებას.
საწარმო, მისი თანამშრომლებიდან გამომდინარე, სადაზღვევოში ახდენს 2 სახის გადარიცხვას, კერძოდ:
1. თანამშრომლის დარიცხული ხელფასიდან ხდება გარკვეული თანხის ჩამოჭრა (იბეგრება გადახდის წყაროსთან), რომელსაც გადარიცხავს საწარმო სადაზღვევო კომპანიაში (პირობითად დარიცხული ხელფასი უდრის 1250 ლარს);
2. თანამშრომლის სასარგებლოდ (გარდა ხელფასისა) საწარმო საკუთარი სახსრებიდან სადაზღვევოში რიცხავს თანხებს, რაც იბეგრება გადახდის წყაროსთან.
გარკვეულ პერიოდებში საწარმოს მიერ ვერ ხერხდება სადაზღვევოში თანხის სრული ან/და ნაწილობრივ გადახდები. არის შემთხვევები, როდესაც აღნიშნული გარემოება მოიცავს სრულ, ან არასრულ საანგარიშო თვეს ან/და ერთდროულად 2-თვიან საანგარიშო პერიოდს.
1) როდის აქვს საწარმოს, როგორც საგადასახადო აგენტს გადახდის წყაროსთან დაკავების საგადასახადო ვალდებულება?
ა) მიუხედავად სადაზღვევო კომპანიაში გადახდილი თანხებისა, თვის ბოლო დღეს, როგორც სსკ 154-ე მუხლის მიხედვით თანამშრომლებზე არაფულადი სახით განაცემი?
თუ ბ) სადაზღვევო კომპანიაში გადახდილი თანხების მიხედვით?
მაგალითად, ვთქვათ, 2021 წლის 10 მარტს, დამქირავებლის მიერ დაზღვეულ იქნა თანამშრომელი. ხელშეკრულების მიხედვით სადაზღვევო თანხის გადახდა უნდა განხორციელდეს:
ა) არაუგვიანეს იმავე საანგარიშო პერიოდის (მარტი) ბოლო დღისა;
ბ) არაუგვიანეს მომდევნო საანგარიშო პერიოდის (აპრილი) 10 რიცხვისა.
ორივე შემთხვევაში სადაზღვევო თანხა ანაზღაურებულ იქნა 8 აპრილს.
როდის დგება გადახდის წყაროსთან დაკავებული გადასახადის დეკლარირების ვალდებულება და რა თანხის ოდენობაზე (ანუ, თუ ჩაითვლება, რომ დაქირავებულ პირზე გადაცემული სარგებელია, უნდა მოხდეს ე.წ. „აგროსვა“)?
2) შენიშვნა: სსკ-ის 101-ე მუხლის („ხელფასის სახით მიღებული შემოსავლები“) მე-2 ნაწილის „თ“ პუნქტი („დამქირავებლის მიერ დაქირავებულისათვის სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის დაზღვევის შემთხვევაში ან საპენსიო დაზღვევის ხელშეკრულების მიხედვით სადაზღვევო პრემიის ან სხვა თანხის გადახდისას – დამქირავებლის მიერ გადახდილი სადაზღვევო პრემიის ან სხვა თანხის მოცულობა“) ხომ არ გულისხმობს, რომ სადაზღვევო თანხის გადახდის შემთხვევაში გადახდის წყაროსთან დაბეგვრა მოხდება მხოლოდ გადახდილი თანხების მიხედვით და იმ საანგარიშო პერიოდში, როდესაც მოხდა გადახდა? შესაბამისად, ყოველი თვის ბოლო რიცხვში სადაზღვევო კომპანიაში გადასახდელი (დარიცხული) სადაზღვევო თანხა არ ჩაითვლება როგორც თანამშრომელზე გადაცემული სარგებელი.
აღვნიშნავთ, რომ მიუხედავად იმისა, სადაზღვევო ორგანიზაციაში გადახდილია თუ არა ყოველთვიური ფიქსირებული თანხა, თანამშრომელს აქვს უფლება მაინც ისარგებლოს დაზღვევით ნებისმიერ დროს.
შპს-ის (დღგ-ის გადამხდელია) საკუთრებაშია უძრავი ქონება – საცხოვრებელი ბინა 2012 წლიდან. ეს უძრავი ქონება შეძენილ იქნა მეწარმე სუბიექტისგან – სააქციო საზოგადოებისგან. ამ შპს-ის 100% წილის მფლობელია ფიზიკური პირი, რომელსაც წილზე საკუთრების უფლება წარმოეშვა 2 წელზე მეტი ხნის წინ. წილის მფლობელს სურს ეს უძრავი ქონება გადმოვიდეს მის უშუალო საკუთრებაში. წილის ნასყიდობის გზით შპს-ის მიერ მის პარტნიორზე უძრავი ქონების გადაცემის შემთხვევაში შპს-ს რა სახის დაბეგვრა ექნება (როგორც ვხვდები, დღგ იქნება)? ამ შპს-ის ლიკვიდაციისა და ლიკვიდაციის შედეგად მეწილეზე ამ უძრავი ქონების გადაცემის შემთხვევაში რა სახის დაბეგვრა იქნება – ეს ვარიანტი ხომ არ ჯობია?
კომპანიამ 2014-2017 წლებში საქართველოს საბაჟოზე შემოიყვანა მძიმე ტექნიკა. საბაჟო დღგ არ არის გადახდილი, რადგან იმპორტის დროს სარგებლობდა დაშვებული შეღავათებით (კომპანია იყო BP-ის ქვეკონტრაქტორი). ტექნიკა არ არის შემოყვანილი დროებით რეჟიმში და დღეს არ არის საჭირო საბაჟო დღგ-ის გადახდა.
კომპანია ამჟამად აპირებს შემოყვანილი ტექნიკის საქართველოში რეალიზაციას. მაინტერესებს, საჭიროა თუ არა საბაჟოზე ახალი განბაჟება, საბაჟო დღგ-ის გადახდა? ასეთ შემთხვევაში საგადასახადოსთან მჭირდება რამის შეთანხმება (მხოლოდ ს/ზ-ის და დღგ-ის ა/ფ-ის გამოწერას არ ვგულისხმობ)? მყიდველ კომპანიაზე ტექნიკის გადასაფორმებლად რა დამატებითი პროცედურები მჭირდება?
1) უცხოეთის ერთ-ერთ ქვეყანაში, რომელთანაც საქართველოს არ აქვს გაფორმებული ორმაგი დაბეგვრის თავიდან აცილების საერთაშორისო ხელშეკრულება, დარეგისტრირებულ (გახსნილ) ფილიალში სამუშაოდ საქართველოდან წაყვანილი თანამშრომლების შრომით კონტრაქტებში რა სახის ცვლილება უნდა შევიტანოთ იმის დასაფიქსირებლად, რომ თანამშრომლები იმუშავებენ საზღვარგარეთის ფილიალში?
2) შრომით ხელშეკრულებებში ცვლილებების შეტანის შემდეგ, თუ ხელფასები გადაირიცხება საქართველოდან, გვექნება იმის რისკი, რომ შეიძლება სამტკიცებელი გაგვიხდეს, ამ თანამშრომელთა შრომითი საქმიანობა საზღვარგარეთ დაარსებულ ფილიალს რომ უკავშირდება?
3) ამ შემთხვევაში ჩვენ ხელფასებს გადავრიცხავთ, ოღონდ დეკლარირებას არ მოვახდენთ საქართველოს კანონმდებლობით და დეკლარირება მოხდება საზღვარგარეთ (ფილიალის რეგისტრაციის ადგილას) იქაური კანონმდებლობით? რამე დოკუმენტის გამოთხოვა და წარდგენა დაგვჭირდება შემოსავლების სამსახურში ამ შემთხვევაში?
4) ასევე, ამ შემთხვევაში ანგარიშ-ფაქტურის გამოწერა და დღგ-ით დაბეგვრა ასევე არ მოხდება საქართველოში და საქართველოს კანონმდებლობით და ეს განხორციელდება საზღვარგარეთის ფილიალის მიერ, ადგილობრივი კანონმდებლობით?
ინდმეწარმემ შეიძინა ავტომანქანა (ფურგონი) 10000 ლარად, ნაღდი ანგარიშსწორებით. ინდმეწარმის სალაროში ფული არ გვაქვს, როგორ ავსახოთ გადახდა? 5210 ანგარიშიდან (ი/მ ფიზიკური პირის საკუთარი კაპიტალი) შევიტანოთ სალაროში და შემდეგ სალაროდან გაცემა ვაჩვენოთ?
საქართველოს შპს-მ 2021 წელს არარეზიდენტი კომპანიისაგან, რომელთანაც წლებია ურთიერთობს, შეიძინა ამ კომპანიის 1 ცალი აქცია 6500 შვეიცარიულ ფრანკად (ნომინალური ღირებულებით 5000 შვეიცარიული ფრანკი). შპს-მ ეს ოპერაცია დაბეგრა მოგების გადასახადით გადარიცხვის დღეს არსებული კურსის შესაბამისად, 6500 შვეიცარიული ფრანკის ეკვივალენტი თანხიდან.
რამდენად სწორად მოიქცა, როდესაც ეს ოპერაცია დაბეგრა? სსკ 982 მუხლის მე-3 ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტი მიესადაგება? ამ არარეზიდენტი კომპანიის აქციები საფონდო ბირჟაზე არ იყიდებოდა, პარტნიორ კომპანიებს შესთავაზეს ეყიდათ, რაზეც შპს დათანხმდა.
