ვფლობთ არამატერიალურ აქტივს, კერძოდ საბუღალტრო პროგრამას „XYZ““ ERP სისტემები. ეს პროგრამა შექმნილია საკუთარი რესურსებით, რაშიც ვგულისხმობთ, რომ გვყავს თანამშრომლები, რომლებიც წარმოების სპეციფიკის და კომპანიის სააღრიცხვო პოლიტიკის გათვალისწინებით ადგენენ შესაბამის დავალებას, რომელსაც ვუგზავნით საქართველოს ფარგლებს გარეთ უცხოელ პროგრამისტებს და ისინი უზრუნველყოფენ პროგრამაში შესაბამისი ფუნქციონალის და მოდულის დამატებას და გამართულ მუშაობას, არსებობის შემთხვევაში – ხარვეზების აღმოფხვრას. ეს პროგრამა ექსპლუატაციაში შევიდა როგორც არამატერიალური აქტივი 2019 წლის სექტემბერში და ბალანსზე აღიარდა მასზე გაწეული დანახარჯებით, ხოლო ექსპლუატაციაში შესვლის შემდგომ ყოველთვიურად მიმდინარეობს ამ აქტივის სრულყოფა/გაუმჯობესება, ახალი ფუნქციონალის და მოდულის დამატება-ინტეგრაცია (შეიძლება აღნიშნული ფუნქცია სტანდარტულად ჰქონდეს არსებულ პროგრამას, მაგრამ ხდება გადაკეთება და კომპანიის პროცესებზე მორგება, ასევე ხორციელდება სრულიად ახალი ფუნქციონალის დამატება და ინტეგრაცია, როგორც რს პორტალთან, ასევე ონლაინ ბანკთან), რაზეც იხარჯება სოლიდური თანხები. ბასს 38-ის მიხედვით, ექსპლუატაციაში შესვლის შემდგომ გაწეული დანახარჯები ექვემდებარება კაპიტალიზებას და უნდა გაიზარდოს არამატერიალური აქტივის საბალანსო ღირებულება? თუ აღიარებული უნდა იქნეს მიმდინარე პერიოდის მოგება-ზარალში?
პანდემიის პირობებში, ქარხნის თანამშრომლებისთვის ვყიდულობთ პირბადეებს და ხელთათმანებს, ასევე ნაყიდი გვაქვს დამცავი ფარები. ეს ყოველთვიურად ჩამოვწერო თუ წლის ბოლოს და ხარჯის რომელ ანგარიშს მივაკუთვნო?
შპს „Z“-ს (დღგ-ის გადამხდელია) ფიზიკურ (გადამხდელად არარეგისტრირებულ) პირთან აქვს იჯარის ხელშეკრულება და იხდის საშემოსავლო გადასახადს – საიჯარო თანხის 20%-ს. შპს „Z“ აღნიშნულ ფართზე იშენებს ფარდულს და ხელშეკრულების თანახმად, იჯარის თანხაში უქვითავს მეიჯარეს ფარდულის ღირებულებას, ერთგვარი ბარტერის ოპერაციაა. 2021 წლის 1 იანვრიდან როგორ უნდა დავაფიქსიროთ აღნიშნული ოპერაციები?
1) დღგ-ის გადამხდელი შპს „X“ გრძელვადიანი იჯარით აღებულ მიწის ფართზე ვაშენებთ შენობას. არ გაგვაჩნია ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებული ბრუნვები. მშენებლობის დასრულების დროს რა ფორმით მოხდება ამის დაფიქსირება? დღგ-ის დეკლარაციაში აღარ ვაფიქსირებთ I და III გვერდებზე? 2) დღგ-ის გადამხდელი შპს „Y“ გრძელვადიანი იჯარით აღებულ მიწის ფართზე მდგარ შენობას ვარემონტებთ (კაპიტალურად). არ გაგვაჩნია ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებული ბრუნვები. შეკითხვა იგივეა, რაც პირველ ნაწილში.
გვაქვს ასეთი სიტუაცია: კომპანიაში 2020 წლის მანძილზე დღგ-ისაგან ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებული ბრუნვები შეადგენს 33%-ს და დღგ-ით დასაბეგრი – 67%-ს. კომპანიამ ოფისის შესაძენად, ავანსად გადარიცხა თანხები 2020 წლის ნოემბერში და 2020 წლის დეკემბერში, რაზეც სამშენებლო კომპანიამ გამოწერა შესაბამისი თვეებით ავანსის ა/ფაქტურები. ნოემბრის თვეში კომპანიას მხოლოდ დღგ-ის ჩათვლის უფლების გარეშე ოპერაციები ჰქონდა 100%, ამიტომ ნოემბრის ავანსის ანგარიშ-ფაქტურა არ იქნა მიბმული დეკლარაციაზე. 1) სწორად მოვიქეცით თუ არა ნოემბრის დღგ-ის დეკლარაციასთან მიმართებით? 2) თუ შეგვიძლია, რომ ორივე ავანსის ანგარიშ-ფაქტურა მივაბათ 2020 წლის დეკემბრის დღგ-ის დეკლარაციას და ჩავითვალოთ (ნოემბრის დღგ+დეკემბრის დღგ)/10*67%?
