ვალუტის კურსის მუდმივი ცვლილების გამო დავიწყეთ საქონლის ფასების გამოწერა თიბისი ბლუმბერგის კურსით და ჩარიცხვებიც ხდება იმ დღეს არსებული ბლუმბერგის კურსით (აქამდე ეროვნული ბანკის კურსით ვხელმძღვანელობდით). სხვაობას ვატარებთ სავალუტო საკურსო სხვაობაში.
რამე პრობლემა ხომ არ შეგვექმნება ამის გამო?
მეწარმე ფიზიკური პირი ახორციელებს სარემონტო სამუშაოებს და სამშენებლო მასალების შეძენა-მიწოდებას. ყველა პირადი და სამეწარმეო ხარჯიც და შემოსავალიც აისახება საბანკო პლასტიკურ ბარათზე, რის გამოც იძულებული გავხდი შემომეღო მეწარმის განკარგულებაში დარჩენილი შემოსავლის – 5310 ანგარიში, საიდანაც აღვრიცხავ პირადი ხარჯების გაწევას, მაგალითად, ხარჯებს საკუთარი სახლის მშენებლობისთვის, კომუნალურ გადასახადებს, ნივთების შეძენას დ-ტი 5310 კ-ტი 1210 – პირადი ხარჯების სახელით და ჯამური თანხით. აქ პირადი ხარჯების გაწევა ხომ არ გამოიწვევს საგადასახადო დაბეგვრას? მეწარმე ფიზიკური პირი უარზეა გახსნას სხვა ანგარიში.
შპს „X“-მა, რომელიც იყენებს ფასს-ების სრულ ვერსიას, ააშენა შენობა და დაამონტაჟა მასში სპეციფიკური გამოყენების მანქანა-დანადგარები.
პირველი ეტაპის სამუშაოები, რომლებიც მოიცავდა პროექტს, ნებართვას და ა.შ. დაიწყო 2020 წლის მარტში, თუმცა უშუალოდ მშენებლობის პროცესი დაიწყო 2021 წლის მარტიდან (პირველი ფაქტურა გამოიწერა აპრილში და ხელშეკრულება დადებულია მარტში). მასში არსებული მანქანა-დანადგარები კი შეძენილია 2021 წლის ოქტომბერ-ნოემბერში და იმავე პერიოდში მოხდა მათი მონტაჟი. ეს დანადგარები შენობის მთელ ტერიტორიაზეა განლაგებული.
შენობა გამოსაყენებლად მზად იყო უკვე 2021 წლის დეკემბერში და დაიწყო კიდეც დეკემბერშივე ამ შენობისა და მანქანა-დანადგარების ფაქტობრივი გამოყენება. თუმცა, მერიამ ექსპლუატაციაში მიიღო 3 თვის შემდეგ ანუ 2022 წლის მარტში.
შენობის ღირებულება დაახლოებით 4,3 მლნ ლარია, ხოლო მანქანა-დანადგარების – 1,7 მლნ ლარი. შპს „X“-ს შენობის ასაშენებლად და დანადგარების შესაძენად აღებული აქვს გრძელვადიანი პროცენტიანი სესხი 2021 წლის მაისში.
ჩვენი კითხვები შემდეგია:
1) სესხის პროცენტების კაპიტალიზაცის მიზნებისათვის, შენობა განსაკუთრებული აქტივია? 10 თვე შენდებოდა;
2) სესხის პროცენტების კაპიტალიზაცის მიზნებისათვის, მანქანა-დანადგარები განსაკუთრებული აქტივია? მათი შეძენა-მონტაჟის პროცესი 2 თვე გაგრძელდა და მე-3 თვეს უკვე ექსპლუატაციაში შევიდა;
3) თუ „1-ლ“ ან „მე-2“ კითხვაზე პასუხი არის დადებითი, მაშინ როდის უნდა შეწყდეს პროცენტების კაპიტალიზაცია – 2021 წლის დეკემბერში თუ 2022 წლის მარტში?
დირექტორს საზღვარგარეთ მივლინებაში წასვლამდე საბანკო ანგარიშიდან დოლარში გადაურიცხეს თანხა (პირად ანგარიშზე). თანხის ეს გაცემა 1430 ანგარიშზე დოლარში უნდა აღვრიცხო და მივლინების დასრულების დღეს ნორმების შესაბამისად ვაღიარო ხარჯად? რა კურსით?
1) ფიზიკურმა პირმა 2014 წელს შეიძინა საცხოვრებელი სახლი 49000 ლარად. მაინტერესებს, 2019 და 2020 წლის ღირებულება რა იქნება ამ საცხოვრებელი სახლის ქონების გადასახადის მიზნებისათვის? 2014 წელს გადახდილია 28000 ლარი. თუ არის რამე აფასების კოეფიციენტების გამოყენება საჭირო?
2) სამეწარმეო საქმიანობაში გამოყენებულ ქონებას უნდა დავარიცხო თუ არა ცვეთა? ეს ფიზიკური პირი ინდმეწარმეა.
ქვეყნის გარეთ მივლინების ხარჯების ანაზღაურება ხდება მივლინებული თანამშრომლის მიერ მივლინების დასრულების შემდგომ წარმოდგენილი განცხადების საფუძველზე (განცხადება მივლინების თანხის ანაზღაურებაზე), განცხადების დღის კურსით ეკვივალენტით ლარში. ჩემს პრაქტიკაში (წინა სამსახურებში) მივლინებებს ვითვლიდით მივლინების დღეების მიხედვით (თითოეულ დღეზე) გაწეული ხარჯის ეკვივალენტით ეროვნულ ვალუტაში და ვუნაზღაურებდით შემდგომ ჯამურ თანხას ლარში, ხოლო ვალუტის კურსის მიხედვით დღიურ დათვლას ვაწარმოებდით როგორც მივლინების დღიურ თანხებზე, სასტუმროსთვის გადახდილ თანხებზე და ასევე სხვა ხარჯებზე, რომელიც გაწეული ჰქონდა მივლინებულ პირს.
აღრიცხვიანობისთვის და ანაზღაურებისთვის რომელი ვარიანტია სწორი, თუ ორივე მისაღებია?