ესპანეთის რეგისტრირებულ ფილიალს საქართველოში აქვს საბანკო ანგარიშები უცხოურ ბანკში. თანხები, რომელიც 14 იანვარს არის მოხსნილი, არის საბანკო გარანტიის საკომისიოები, რომელსაც იხდის სათაო ოფისი. მან ეს თანხები ჩამოჭრა ფილიალის უცხოურ ბანკში არსებული ანგარიშებიდან და წაიღო თავის ანგარიშზე. სათაო ოფისს აქვს ბანკთან გახსნილი ეს საბანკო გარანტია საქართველოში ერთ-ერთ პროექტთან დაკავშირებით და ე.წ. რეფაქტურიზაციას ახდენს თავის ფილიალზე. რადგან ფინანსური მომსახურებაა, არც საშემოსავლო გადასახადით და არც უკუდაბეგვრის დღგ-ით არ დაიბეგრება? რამე სხვა მოსაზრება ან რისკი ხომ არ არის თქვენი აზრით?
ვართ „ესტონურ მოდელზე“ მყოფი შპს – ზღვის სანაპიროზე არსებული სასტუმრო, ვმუშაობთ სრული ფასს-ების გამოყენებით. ჩვენს ტერიტორიაზე გვაქვს რამდენიმე სხვადასხვა რესტორანი.
წარსულმა გამოცდილებამ გვიჩვენა, რომ რესტორნებში სტუმრებისაგან ფულის ე.წ. „ქეშის“ სახით მიღებისას წარმოიქმნებოდა პრობლემები ფულის აღრიცხვაში, მაგალითად ხდებოდა ფულის დანაკლისები. ამის აღმოსაფხვრელად გადავწყვიტეთ, რომ სასტუმროს ტერიტორიაზე სტუმრების მიერ გამოყენებიდან, შესაბამისად ჩვენი რესტორნებიდანაც, როგორმე ამოგვეღო „ქეში“ ფულის ბრუნვა. გარდა ამისა, სტუმრების მიერ ზღვის სანაპიროზე ისედაც მოუხერხებელია ნაღდი ფულის თან ქონა. ამიტომ სტუმრებს ვთავაზობთ ასეთ ალტერნატივას: ვაძლევთ სპეციალურ სამაჯურებს, რომლებსაც აქვთ ელექტრონული ინფორმაციის ტარების საშუალება და ამ სამაჯურით შესაძლებელია ზღვაში ბანაობაც. ამ სამაჯურის მეხსიერებაში დაიტანება სტუმრის მონაცემები და იმ თანხის ოდენობაც, რამდენიც უნდა მას რომ თან ჰქონდეს გამოსაყენებლად სასტუმროს ტერიტორიაზე. აღნიშნულ თანხას კი გადაიხდის რესეფშენში ან სხვა სპეციალურად გამოყოფილ ადგილზე წინასწარ. რამდენსაც გადაიხდის ამ მიზნით, იმდენივე თანხას ვირტუალურად „დაუსვამენ“ ამ სამაჯურზე. ცხადია, ამ სამაჯურზე არსებულ თანხას სტუმარი ჩვენი სასტუმროს ტერიტორიის გარდა სხვაგან ვერ გამოიყენებს, რადგან სამაჯურის ელექტრონული სისტემა მიბმულია მხოლოდ ჩვენს საოპერაციო სისტემასთან.
რესტორანში შესულ სტუმრებს გამასპინძლების შემდგომ ხშირად უჩნდებათ სურვილი, რომ ჩვენს მიმტანებს დაუტოვონ ე.წ. „თიფი“ (სამადლობელი). თუმცა, რადგან სტუმრებს თან აღარ აქვთ ნაღდი ფული, ამიტომ ისინი ამ თიფებსაც ტოვებენ აღნიშნული სამაჯურების გამოყენებით. ეს ხდება შემდეგნაირად: სტუმარი ჯერ იხდის რესტორნის თანხას, ამისათვის დაადებს სამაჯურს ჩვენს ტერმინალს, შემდეგ მიმტანი ცალკე უთითებს თიფის თანხას და სტუმარი მეორედ დაადებს სამაჯურს ტერმინალს. ტექნიკურად ეს შესაძლებელი გახდა 2020 და 2021 წლებში, როდესაც „საქართველოს ბანკმა“ და „თიბისი ბანკმა“ დანერგეს აღნიშნული ფუნქცია თავიანთ ტერმინალებზე. ორივე ეს თანხა აისახება ჩვენი კომპანიის ანგარიშზე, ოღონდ სხვადასხვა დანიშნულებით (შინაარსით). ანუ, ყველა ასეთი გადახდის შემდეგ ჩვენ გვაქვს სამი ჩეკი, რომლიდანაც ერთი არის თვითონ რესტორნის პროგრამის ჩეკი, ამოღებული სარესტორნე პროგრამიდან, რომელსაც დამატებით აწერია ასევე მიმტანის სახელი და გვარი და მიმტანის მაიდენტიფიცირებელი ნომერი, რადგან ტერმინალები განაწილებულია მიმტანებზე და ყველას აქვს თავისი. მაგალითად, სარესტორნე პროგრამის ჩეკზე წერია რესტორნისთვის გადასახდელი თანხა 200 ლარი, მიმტანის თიფი 20 ლარი. შემდგომ სტუმარი იხდის 200 ლარს ცალკე და 20 ლარს ცალკე, შესაბამისად გვაქვს კიდევ საბანკო ტერმინალის ორი ჩეკი.
დღის ბოლოს ყველა მიმტანმა იცის თავისი თიფი, თუ რამდენი დაუტოვეს დღის მანძილზე. იგივე თანხები ვიცით ჩვენც, რადგან ეს აღრიცხულია ჩვენს საოპერაციო პროგრამაში. თვის ბოლოს თავიანთ კუთვნილ თანხებს, რომლებიც დაუგროვდათ მათ თვის მანძილზე, ვურიცხავთ სრულად ჩვენს მიმტანებს.
რამე გადასახადებს ხომ არ წარმოქმნის ჩვენი სასტუმროსთვის ზემოთ მოყვანილი ოპერაციები?
ქართულმა კომპანიამ, რომელიც ახორციელებს სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობას, შეიძინა მზის სისტემის პანელები. შედეგად, კომპანია არ მოიხმარს გარე მომწოდებლებისგან შეძენილ ელექტროენერგიას და ელექტროენერგიის საჭიროებას იკმაყოფილებს დამოუკიდებლად – საკუთარი წყაროდან. გარდა ამისა, შესაძლოა წარმოიქმნას შემთხვევა, როდესაც კომპანია დააგენერირებს ელექტროენერგიას ჭარბად, რაც გადააჭარბებს მისი საქმიანობისთვის საჭირო მოცულობას. გთხოვთ, განმარტოთ:
1) როგორ ხდება ჭარბი ელექტროენერგიის საგადასახადო დაბეგვრა, იმ შემთხვევაში, თუ კომპანია მას გადასცემს/მიჰყიდის გარე პირებს (მაგალითად, ელექტროენერგიის გადამცემ სისტემაში ჩართვის ან სხვა ფორმით რეალიზაციის გზით)?
2) რა ბუღალტრული აღრიცხვის წესები უნდა იქნეს გამოყენებული ელექტროენერგიის შიდა მოხმარებისთვის (შესაბამისად, როდესაც იგი არ იქმნება რეალიზაციისთვის)?
3) ელექტროენერგიის რეალიზაციის შემთხვევაში, არსებობს თუ არა რამე რეგისტრაციის, საგადასახადო დოკუმენტაციის წარდგენის ან რაიმე სხვა კონკრეტული სავალდებულო პროცედურა საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად, რომელიც უნდა გაითვალისწინოს კომპანიამ ჭარბი ელექტროენერგიის წარმოშობისა და/ან შესაძლო გადაცემის/გაყიდვის შემთხვევაში?
დეკემბრის თვეში სააქციო საზოგადოებას მომსახურება გაუწია ოფშორში რეგისტრირებულმა უცხოურმა კომპანიამ, რომელსაც აქვს შესაბამისი ქვეყნის რეზიდენტობის დამადასტურებელი დოკუმენტი.
მომსახურების ღირებულება შეადგენს 100 000 (პირობითად) აშშ დოლარს, ხოლო მომსახურების საგანი გულისხმობს კონკრეტულ ბიზნეს-სექტორში, რეგიონული და საერთაშორისო ბაზრების შესწავლას და ამასთან დაკავშირებით შესაბამისი ანგარიშის მომზადებას. თანხის ნაწილი გადახდილ იქნა წინასწარ დეკემბრის თვეში, ხოლო დარჩენილი ნაწილის გადახდა მოხდა იმავე თვის ბოლოს, როდესაც განხორციელდა ზემოხსენებული ანგარიშის მოწოდება.
სააქციო საზოგადოებას არ აქვს ჩათვლის უფლების გარეშე განთავისუფლებული ოპერაციები.
გთხოვთ, გვიპასუხოთ შემდეგ კითხვებზე:
1) რა გადასახადებით დაიბეგრება სააქციო საზოგადოება და რა პერიოდში?
2) ხარჯში უნდა გატარდეს აღნიშნული მომსახურების თანხა, თუ აყვანილ იქნეს არამატერიალურ აქტივად?
3) არის თუ არა იმის რისკი, რომ აღნიშნული მომსახურების მიზნობრიობა, სააქციო საზოგადოების მოცულობისა და ეკონომიკური საქმიანობის შინაარსიდან გამომდინარე, ეჭვქვეშ დადგეს და გადაკვალიფიცირდეს, როგორც მოგების გადასახადით დასაბეგრი ოპერაცია?
1) ქონების შპს-ის კაპიტალში შეტანა, ქონების შპს-ის საწესდებო კაპიტალში შეტანა და ქონების შპს-ის განთავსებულ კაპიტალში შეტანა არის თუ არა ერთი და იგივე ცნება/ქმედება?
2) ჩემს შემთხვევაში, უძრავი ქონების შპს-ის კაპიტალში შეტანა ამ შპს-ის 33% წილის სანაცვლოდ ჩაითვლება მიწოდებად, ანუ მარტივად რომ ვთქვათ, ეს ნიშნავს, რომ მე ფიზიკურმა პირმა ჩემი ქონება მივყიდე შპს-ს, სწორად მესმის? და თუ ასეა, ნიშნავს თუ არა ეს, რომ ამ შემთხვევაში მე, ფიზიკურმა პირმა, უნდა გადავიხადო დღგ ანუ უნდა დავრეგისტრირდე დღგ-ის გადამხდელად, რადგან საუბარია კომერციულ ფართზე 100000 ლარზე მეტი ღირებულებით? თუ ეს ასე არ არის, გთხოვთ განმიმარტოთ, რატომ და კონკრეტულად რა გადასახადის გადახდა მომიწევს მე როგორც ფიზიკურ პირს და როდის?
3) ის, რომ შპს-ს შეუძლია საკუთარი ქონების გასხვისება, გასაგებია, მაგრამ შპს-ის კაპიტალში (საწესდებო კაპიტალში, განთავსებულ კაპიტალში) არსებული ქონების გაყიდვაც ასევე შეუზღუდავად შეუძლია?
4) თუ შპს-ს უპრობლემოდ შეუძლია კაპიტალში განთავსებული ქონების გასხვისება, გასხვისების შემდეგ კომპანია გადაიხდის მხოლოდ დღგ-ს, ასეა? და თუ დამფუძნებლები (ფიზიკური პირები) გადაწყვეტენ დარჩენილი თანხის სრულად გატანას/განაწილებას, ამ შემთხვევაში იქნება საჭირო მოგების გადასახადის და დივიდენდზე გადასახადის გადახდა 15%+5%?
საქართველოში დაფუძნებული შპს უწევს იურიდიულ მომსახურებას კვიპროსში დაფუძნებულ იურიდიულ პირს. საქმე არ ეხება უძრავ ქონებას და ასევე კვიპროსში დაფუძნებულ კომპანიას არ აქვს მუდმივი დაწესებულება საქართველოში. მაგრამ ამ ორივე კომპანიის – როგორც ქართულის, ასევე უცხოურის დამფუძნებელი არის ერთი და იგივე საქართველოს მოქალაქე.
დაბეგვრის რა ვალდებულებებს გამოიწვევს ეს მომსახურება?
