სოფლის მეურნეობაში დასაქმებული ინდმეწარმე 2025 წელს პირველად გადაცდა წლიური შემოსავლის 200000-ლარიან ზღვარს. კერძოდ, მისმა ერთობლივმა შემოსავალმა 2025 წელს სოფლის მეურნეობის პროდუქციის რეალიზაციიდან შეადგინა 315000 ლარი. წინა წლებში გაცემულ ხელფასს არ ვბეგრავდით საშემოსავლო გადასახადით. ზარალზე გადიოდა, მაგრამ, მაინც ვითვალისწინებდით 200000-ლარიან შეღავათს ყოველწლიურ საშემოსავლო გადასახადის დეკლარაციაში. საგადასახადო შეღავათის მოქმედების ვადამ 2028 წლამდე კი გადაიწია, მაგრამ რადგან გაცდა საშეღავათო ზღვარს, თუ 2025 წლის შედეგებით მოგება დაუფიქსირდება, ხომ უნდა დავბეგროთ 20% გადასახადით? ხელფასის სახით განაცემი რომელი თვიდან უნდა დავბეგროთ, ოქტომბრიდან (ვინაიდან ჩვენ სექტემბერში უკვე ვიცოდით, რომ წლის ერთობლივმა შემოსავალმა გადააჭარბა 200000 ლარს)?
კომპანიას (შპს-ს) სამი დამფუძნებელი ჰყავს, რეზიდენტი ფიზიკური პირები. ისინი წილებს შპს-ში ფლობენ 2 წელზე მეტი ვადის განმავლობაში. ერთ-ერთი მათგანი ამ შპს-ში ფლობს 5% წილს. კომპანია აწარმოებს მშენებლობას 2008 წლამდე გაცემული სანებართვო მოწმობით და გათავისუფლებულია დღგ-ისგან.
5%-იანი წილის მფლობელი ყიდის თავის წილს, რომელსაც ყიდულობს თავად ეს კომპანია, რომელიც ამ წილის სანაცვლოდ მას აძლევს კომპანიის საკუთრებაში არსებულ მშენებარე ფართს (რომელზეც ვრცელდება შეღავათი დღგ-ში) საერთო ღირებულებით 300000 ლარი. გთხოვთ მიპასუხოთ:
1) 5% წილის მფლობელი ისარგებლებს თუ არა სსკ 82-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის `ჩ~ პუნქტით განსაზღვრული საგადასახადო შეღავათით?
2) სხვა რა გადასახადებით და როგორ დაიბეგრება ეს ოპერაცია?
შპს-ში, რომელიც არის სასტუმრო, სასტუმრო მომსახურების გაყიდვების ხელშეწყობისთვის დავდეთ ხელშეკრულება მარკეტინგულ შპს-სთან, რომელსაც ევალება ჩვენი სასტუმროს ნომრების გაყიდვა და სასტუმროს პოპულარიზაცია. მომსახურების ხელშეკრულებით ნაკისრი მოვალეობის შესასრულებლად მარკეტინგულ შპს-ს ჩვენს სასტუმროში ჩამოჰყავს ინფორმაციული/გასაცნობი ტურების სახით მარკეტინგის სფეროს სხვადასხვა წარმომადგენლები, ან პოტენციური კლიენტები და ა.შ., რომლებსაც ადგილზე აცნობს სასტუმროს. ამ ვიზიტის ფარგლებში საჭირო ხდება სტუმრების გამასპინძლება (ჩაი, ყავა, ლანჩი, საუზმე, სადილი, შამპანური), მათზე დადებითი შთაბეჭდილების მოსახდენად და ზოგ შემთხვევაში, თუ ვიზიტი გრძელდება ორი დღით, სტუმრებისთვის სასტუმრო მომსახურების შეთავაზებაც (ღამით დარჩენა ჩვენს ნომერში). სტუმრების ჩამოყვანამდე მარკეტინგული შპს გვიგზავნის ოფიციალურ ხელმოწერილ და ბეჭედდასმულ წერილობით შეტყობინებას (ან ელექტრონული მეილის სახით გვწერს), სადაც უთითებს, თუ ვინ მოჰყავს, რამდენი დღით, რა მიზნით და სტუმრების სახელს, გვარს და პირად ნომერს (თუ შესაძლებელია). ამ მომსახურებების ფარგლებში გაწეულ ხარჯებს ჩვენ ვატარებთ წარმომადგენლობით ხარჯებში და ვქმნით წარმომადგენლობითი ხარჯვის აქტს, რომელსაც ხელს აწერს სასტუმროს გენერალური მენეჯერი.
შესაბამისად, ზემოაღნიშნულ ოპერაციებს რადგან მივიჩნევთ წარმომადგენლობით ხარჯებად, მხოლოდ აღნიშნულ ოპერაციებზე მიღებულ ჩათვლებს ვიღებთ ჩათვლიდან (ანუ ვიუქმებთ ჩათვლილ დღგ-ის თანხებს) იმ თვის დღგ-ის დეკლარაციის ბოლო გვერდის მე-14 უჯრაში მითითების გზით, რომელ თვეშიც მოხდება ზემოაღნიშნული გამასპინძლება.
ა) რაიმე დამატებითი დოკუმენტაციის მოთხოვნა ან/და შედგენა ხომ არ არის კიდევ საჭირო?
ბ) რაიმე დამატებითი გადასახადებით ხომ არ დავიბეგრებით?
1) ჩვენს შპს-ს ავტომანქანის იჯარები გვაქვს დირექტორზე დარიცხული და გაუცემელი. ეს პრობლემა ხომ არ არის? ანუ, არ ვაძლევთ იჯარას, თუმცა ვარიცხავთ.
2) აღნიშნული მანქანა სხვა შპს-მაც რომ აიღოს იჯარით, შეიძლება? ანუ როცა დასჭირდება, გამოიყენებს მას.
ვართ „ესტონურ მოდელზე“ მყოფი შპს – ზღვის სანაპიროზე არსებული სასტუმრო, ვმუშაობთ სრული ფასს-ების გამოყენებით. ჩვენს ტერიტორიაზე გვაქვს რამდენიმე სხვადასხვა რესტორანი.
წარსულმა გამოცდილებამ გვიჩვენა, რომ რესტორნებში სტუმრებისაგან ფულის ე.წ. „ქეშის“ სახით მიღებისას წარმოიქმნებოდა პრობლემები ფულის აღრიცხვაში, მაგალითად ხდებოდა ფულის დანაკლისები. ამის აღმოსაფხვრელად გადავწყვიტეთ, რომ სასტუმროს ტერიტორიაზე სტუმრების მიერ გამოყენებიდან, შესაბამისად ჩვენი რესტორნებიდანაც, როგორმე ამოგვეღო „ქეში“ ფულის ბრუნვა. გარდა ამისა, სტუმრების მიერ ზღვის სანაპიროზე ისედაც მოუხერხებელია ნაღდი ფულის თან ქონა. ამიტომ სტუმრებს ვთავაზობთ ასეთ ალტერნატივას: ვაძლევთ სპეციალურ სამაჯურებს, რომლებსაც აქვთ ელექტრონული ინფორმაციის ტარების საშუალება და ამ სამაჯურით შესაძლებელია ზღვაში ბანაობაც. ამ სამაჯურის მეხსიერებაში დაიტანება სტუმრის მონაცემები და იმ თანხის ოდენობაც, რამდენიც უნდა მას რომ თან ჰქონდეს გამოსაყენებლად სასტუმროს ტერიტორიაზე. აღნიშნულ თანხას კი გადაიხდის რესეფშენში ან სხვა სპეციალურად გამოყოფილ ადგილზე წინასწარ. რამდენსაც გადაიხდის ამ მიზნით, იმდენივე თანხას ვირტუალურად „დაუსვამენ“ ამ სამაჯურზე. ცხადია, ამ სამაჯურზე არსებულ თანხას სტუმარი ჩვენი სასტუმროს ტერიტორიის გარდა სხვაგან ვერ გამოიყენებს, რადგან სამაჯურის ელექტრონული სისტემა მიბმულია მხოლოდ ჩვენს საოპერაციო სისტემასთან.
რესტორანში შესულ სტუმრებს გამასპინძლების შემდგომ ხშირად უჩნდებათ სურვილი, რომ ჩვენს მიმტანებს დაუტოვონ ე.წ. „თიფი“ (სამადლობელი). თუმცა, რადგან სტუმრებს თან აღარ აქვთ ნაღდი ფული, ამიტომ ისინი ამ თიფებსაც ტოვებენ აღნიშნული სამაჯურების გამოყენებით. ეს ხდება შემდეგნაირად: სტუმარი ჯერ იხდის რესტორნის თანხას, ამისათვის დაადებს სამაჯურს ჩვენს ტერმინალს, შემდეგ მიმტანი ცალკე უთითებს თიფის თანხას და სტუმარი მეორედ დაადებს სამაჯურს ტერმინალს. ტექნიკურად ეს შესაძლებელი გახდა 2020 და 2021 წლებში, როდესაც „საქართველოს ბანკმა“ და „თიბისი ბანკმა“ დანერგეს აღნიშნული ფუნქცია თავიანთ ტერმინალებზე. ორივე ეს თანხა აისახება ჩვენი კომპანიის ანგარიშზე, ოღონდ სხვადასხვა დანიშნულებით (შინაარსით). ანუ, ყველა ასეთი გადახდის შემდეგ ჩვენ გვაქვს სამი ჩეკი, რომლიდანაც ერთი არის თვითონ რესტორნის პროგრამის ჩეკი, ამოღებული სარესტორნე პროგრამიდან, რომელსაც დამატებით აწერია ასევე მიმტანის სახელი და გვარი და მიმტანის მაიდენტიფიცირებელი ნომერი, რადგან ტერმინალები განაწილებულია მიმტანებზე და ყველას აქვს თავისი. მაგალითად, სარესტორნე პროგრამის ჩეკზე წერია რესტორნისთვის გადასახდელი თანხა 200 ლარი, მიმტანის თიფი 20 ლარი. შემდგომ სტუმარი იხდის 200 ლარს ცალკე და 20 ლარს ცალკე, შესაბამისად გვაქვს კიდევ საბანკო ტერმინალის ორი ჩეკი.
დღის ბოლოს ყველა მიმტანმა იცის თავისი თიფი, თუ რამდენი დაუტოვეს დღის მანძილზე. იგივე თანხები ვიცით ჩვენც, რადგან ეს აღრიცხულია ჩვენს საოპერაციო პროგრამაში. თვის ბოლოს თავიანთ კუთვნილ თანხებს, რომლებიც დაუგროვდათ მათ თვის მანძილზე, ვურიცხავთ სრულად ჩვენს მიმტანებს.
რამე გადასახადებს ხომ არ წარმოქმნის ჩვენი სასტუმროსთვის ზემოთ მოყვანილი ოპერაციები?
კომპანიას (შპს-ს) სამი დამფუძნებელი ჰყავს, რეზიდენტი ფიზიკური პირები. მათი წილები განაწილებულია შემდეგნაირად: 45%; 50%; 5%; კომპანია აწარმოებს მშენებლობას 2008 წლამდე გაცემული სანებართვო მოწმობით და გათავისუფლებულია დღგ-ისგან.
5%-იანი წილის მფლობელი ყიდის თავის წილს, რომელსაც ყიდულობს 45%-ის მფლობელი დამფუძნებელი და ამბობს, რომ ამ წილის სანაცვლოდ მას აძლევს კომპანიის საკუთრებაში არსებულ მშენებარე ფართს საერთო ღირებულებით 300000 ლარი. გთხოვთ მიპასუხოთ, როგორ დაიბეგრება ეს ოპერაცია?
